આરોગ્ય.કૉમ - ગુજરાતી

Tuesday, Jul 16th

Last update:04:36:36 AM GMT

મુખ્ય પાનુ આધાર સમૂહ અપંગતાના સહાયક જુથના સભ્યો

અપંગતાના સહાયક જુથના સભ્યો - રાજીવ ગ્રોવર.

Print PDF
Article Index
અપંગતાના સહાયક જુથના સભ્યો
રાજીવ ગ્રોવર.
વિનય ફાટક.
All Pages

રાજીવ ગ્રોવર.
" હું મારા બંને પગ અકસ્માતમાં ગુમાવી બેઠો છુ. એ મારો અનુભવ છે કે ડોકટરો વૈદકિય રીતે દરદીઓનો ઉપચાર કરે છે, પણ પછી એમની સાથે શું કરવુ એ જાણતા નથી. ઘણીવાર ડોકટરો મારી પાસે તેમના દરદીઓ મોકલે છે અને પુછે છે કે હું કેવી રીતે મારા અનુભવની સાથે તેમને મદદ કરી શકીશ. હમણા જ બીજા દિવસે એક સ્ત્રી પૈડાવાળી ખુરશી ઉપર બંધાયેલ હતી અને બહુ નીચુ અનુભવતી હતી. હું તેણીને એક સ્ત્રી મીત્ર જે પૈડાવાળી ખુરશીને આધીન હતી તેને મળવા લઈ ગઈ. પોતાની ભાવનાઓને વહેચીને તેઓ બંને તેમની અપંગતા સાથે રાહત મેહસુસ કરી અને હવે તેઓ સારી રીતે નિરાતથી બેસી ગયા છે. આળી પડેલ જગ્યાને કેવી રીતે સારી કરવી એની મુળભુત જાણકારી, પગને કેવી રીતે બચાવવા, કેવી રીતે ચુડેલ ડોક્ટરથી દુર રહેવુ, જે તમને ઇસ્પિતાલમાં શિખવવામાં નથી આવતુ. હું રસ્તામાંથી આ શીખ્યો છુ."

ડૉ.એચ.એસ.ધાડીવાલ.
ડૉ.એચ.ઘાડીવાલ જે એક જુવાન ડોકટર છે અને કારકિર્દીની શરૂઆતમાં તેને એક દુર્ભાગ્યપુર્ણ અકસ્માતને લીધે પગમાં લકવો થઈ ગયો. ડૉ.ધાડીવાલ આરોગ્યની સાથે એક સહાયક જુથ ચાલુ કર્યુ છે જેનુ લક્ષ ચર્ચા કરવા એક મંચ બનાવવુ અને લકવાવાળાઓની જરૂરીયાતનો ઉકેલ લાવવા કે જેનાથી તેઓ સારી જીંદગી જીવી શકે.

સરનામુ :
Dr. H. S. Dhaliwal
C/o Col. S. S. Dhaliwal
12/1, Stavely Road,
Behind Wanawadi Post Office,
Camp, Pune, Maharashtra, India.

સંદિપ ખરાત.
મારી દૃષ્ટી,પર : " હું લકવા સાથે જીવવા કેવુ મહેસુસ કરી રહ્યો છું. મારી જીંદગી ઉપર તેની કેવી અસર થઈ છે અને તેની સાથે હું કેવી રીતે વહેવાર કરી રહ્યો છું." હેલ્લો, હું સંદિપ ખરાત ૩૫ વર્ષનો છું. મારા લગ્ન થયા છે અને મને બે વર્ષનો દિકરો છે. હું વિલ્સન મહાવિદ્યાલયનો વિજ્ઞાનનો સ્નાતક છું. હું DTP ચાલક સહિત કાર્યાલયના મદદનિશ તરીકે, સીપલા કર્ક ઉપશામક દવાનુ કાળજીનુ કેન્દ્ર, વારજે, પુણેમાં કામ કરૂ છુ.

મને ઉમરના પહેલા વર્ષમાં લકવાની અસર થઈ હતી, મને મોઢેથી લકવાની દવાની એક માત્રા સવારમાં અપાઈ અને તરત જ મને સાંજે લકવાના લક્ષણો દેખાવા લાગ્યા. મારા બંને પગને લકવાની અસર થઈ હતી અને હું ચાલવા માટે કૂબડીનો ઉપયોગ કરૂ છું.

એક બાળક અને વયસ્કના રૂપમાં મેં અપંગતાની સાથે જીવવા શીખી લીધુ છે અને ગમે તેવી સમસ્યાઓ જે સામે આવે છે તેના રસ્તાઓ ગોતવા શીખી ગયો છું. હું સ્વભાવથી એક આનંદી માણસ છુ અને જે આપણે વિચારીયે છીએ તે ગણાય છે. જો એક વ્યક્તિ સ્વભાવથી આનંદી હોય તો બધો સમય તે આનંદી રહેશે. એ માનસિક દૃષ્ટીકોણ છે જે માણસને તેની અપંગતાની ઉપર આવવા મદદ કરે છે, ત્યાં લોકો છે જે મદદ કરવા તૈયાર હોય છે, પણ ફક્ત જો તમે તૈયાર હોય તો. એક બાળક જે પોલિયોથી પ્રભાવિત છે, તેમ છતા બાળપણની ઘણી યાદો હસમુખ હોય છે. મારી અંધારી ક્ષણો મારા અપંગતાને લીધે હતી. મને રમત રમવાનો બહુ શોખ છે, પણ દુર્ભાગ્યથી હું રમી શકતો નથી.

એટલે હું ઘણો સમય બાળકોને રમતા જોતો અને ઈચ્છતો કે હું પણ તેમની સાથે રમી શકુ. એક સામાન્ય સમસ્યા જે લોકો સાથે છે તે છે અપંગના ચેહરાની સાથે છોકરાઓ તેમને ચીડવે છે. તેણે નજર અંદાજ કરવા શીખવુ જોઇએ. સૌથી દુખી ભાગ છે કે જ્યારે બાળકો, અપંગ બાળકોને છેડે છે અને કોઇક વાર વયસ્કર લોકો પણ તે કરે છે, આ બાળકોના માતાપિતા આ જોઇને તેઓને ભણતર આપવા માટે બહુ ઓછો પ્રયત્ન કરે છે. આ ખાસ કરીને અશિક્ષિત લોકોમાં થાય છે. બેશક આ ફક્ત બાળકો માટે સાચુ નથી, ઘણીવાર વયસ્કર લોકો પણ તમારી સામે કઢંગી રીતે જુએ છે અથવા સૌથી ખરાબ રીતે ભવા ચડાવે છે. બીજી સમસ્યા બાળકોની સામે છે તે પરિવાહન છે. એક મધ્યમ વર્ગના કુંટુંબમાંથી આવવાથી ફક્ત એક પરિવાહનનો રસ્તો બસ છે. એ દિવસોમાં ત્યાં જનતા બસ ન હતી. અપંગ લોકો માટે અરક્ષિત બેસવાની જગ્યા પણ બસમાં ન હતી. મારે શાળાના સમયમાં બહુ જ ધ્યાન રાખવુ પડતુ, કારણકે શાળા શરૂ થતા પહેલા અને પુરી થયા પછી છોકરાઓ બહુ ઉતાવળમાં જવા અને આવવા ઉત્સુક રહેતા અને ગમે તે રસ્તામાં આવે તેને ધક્કો મારતા.

મારા જાતિય અનુભવે મને બતાવ્યુ છે કે અપંગ બાળકોના માતાપિતા ખાસ કરીને શરૂઆતના તબક્કામાં તેમના જીવનમાં બહુ મહત્વનો ભાગ ભજવે છે. માતાપિતાએ સમજવુ જોઇએ કે તેમના બાળકને કાઇક પ્રતિબંધ છે અને તેઓએ તેમના બાળકને તેમાંથી બહાર નીકળવા માટે યોગદાન આપવુ જોઇએ. મુખ્ય ચાવી એ છે કે તેમના બાળકને સ્વતંત્ર બનાવવા બધા પ્રયાસો કરવા જોઇએ. આજ નહી તો કાલે તમારા બાળકે દુનિયાની સામે તેણે પોતે સામનો કરવો પડશે. ઘણા માતાપિતા તેમના બાળકને ઘણા સમય માટે ઘરમાં જ રાખે છે, તેને લીધે બાળક બીજા બાળકો સાથે હળીભળીને મજા કરી શકતુ નથી અને તે સમાજના રસ્તાઓ શીખી શકતુ નથી. ખરેખર પરિસ્થિતી બહુ જ દયાજનક છે. ઘણા ગામડાના વિસ્તારોમાં અથવા કેટલાક શિક્ષિત શહેરના કુંટુંબમાં જ્યાં તેવા બાળકોને શિક્ષણ આપવાનો ઇન્કાર કરાય છે અથવા કેટલાક કિસ્સાઓમાં આવશ્યક વસ્તુઓ જેવી કે કૂબડી, પૈડાવાળી ખુરશી વગેરેની મનાઈ કરવામાં આવે છે.

આ બાળકો ફક્ત અશિક્ષિત નથી રહેતા પણ તેમાંથી ઘણાઓનુ જીવન સ્થિર અને ગતિશીલતાવાળુ છે. તાજેતરમાં મારૂ વાહન એક અઠવાડીયા માટે ગેરેજમાં હતુ અને આવવા જવા માટે હું ૬ સીટની રિક્ષા વાપરતો. એક રિક્ષા ચાલકે મને પુછ્યુ કે હું કેટલુ ભણેલો છુ અને જો હું કામ કરતો હોય તો ક્યાં કામ કરૂ છુ. ત્યાર પછી તેણે મને કહ્યુ કે તેને એક નાનો ભાઈ છે અને તેને લકવા થયો છે, અને તે બિલ્કુલ ચાલી શકતો નથી. તેઓ તેમના બાળકને શાળામાં નથી મોકલતા. તેને એક પૈડાવાળી ખુરશી પણ નથી આપી એ વિચારીને કે તેઓ તેને ઘરમાં જ સંભાળીને રાખી શકશે. તે બાળક નિરાશ થઈને એકલુ થઈ ગયુ અને કાંઈ પણ કરી શકતુ નહી. તેની સાથે કોઇ રમતુ નહી અથવા તેના ભાઈ અને બહેન સિવાય કોઈની સાથે વાતો પણ ન કરતુ, તેઓ એકદમ સ્વતંત્ર હતા. તેણે બહારની દુનિયા જોઇ ન હતી. અંતમાં જ્યારે તે ૧૬-૧૭ વર્ષનો થયો ત્યારે તે એકદમ નાસીપાસ થઈ ગયો અને તેણે ઘરમાં આત્મહત્યા કરી. મારા વિસ્તારમાં એક કુંટુંબ છે જે સારી રીતે રહે છે અને તેમને એક દિકરો છે, જે ચાલી શકતો નથી. તેમણે તેના માટે એક પૈડાવાળી ખુરશી પણ લીધી નથી. તેઓ તેને શાળામાં એક વાહનમાં લઈ જાય છે. પણ કેટલો સમય તેને ઊપાડીને વાહનમાં બેસાડશે અને તેને ભણવાના ઓરડામાં લઈ જશે. છોકરાએ પોતે પોતાનો પ્રબંધ કરવો પડશે, જેમ તે મોટો થશે તેમ તેનુ વજન વધશે, તેના ભાઈઓ અને બહેનોના લગ્ન થઈ જશે અને તેઓ તેમની જીંદગી જીવવા લાગશે. તેના માતાપિતા તેને મદદ કરવાની સ્થિતીમાં નહી રહેશે જેમ તેઓ ઘરડા થતા જશે. ઘણા બધા કુંટુંબો આવો વિચાર કરતા નથી.

આ માતાપિતાની જવાબદારી છે કે અપંગ બાળકના ભવિષ્ય વિષે વિચાર કરે. તેમને જો મદદની અથવા માર્ગદર્શનની જરૂર હોય તો તેઓ NGO નો સંપર્ક સાધે જે અપંગ માટે કામ કરે છે. માતાપિતાએ યાદ રાખવુ જોઇએ કે જ્યારે તેમના અપંગ બાળકો સ્વતંત્ર થઈ જશે અને ઘણા રોજના કામો પોતાની મેળાએ કરવા લાગશે, ત્યારે તેઓ આરામથી મરી શકશે એ જાણીને કે તેઓ જીવીત રહેશે પણ સારી રીતે સફળ રીતે જીવી શકશે.

હું લોકો પાસેથી એ અપેક્ષા રાખુ છુ કે તેઓ અપંગ લોકોની સામે એક સાધારણ માણસની જેમ જુએ. ઘણા બધા અપંગ લોકો રસ્તા ઉપર આવીને મોટા ભાગની વસ્તુઓ પોતે કરે છે નહિતર તેઓ રસ્તા ઉપર જોખમ કરીને નીકળી શક્યા ન હોત. ક્યારેક સૌથી વધારે જરૂર તેમને મદદની છે. વિશિષરૂપે આ કામગારોને નિર્દેશિત કરે છે. આ લોકોને કદાચ અપંગ લોકો માટે અણગમો છે અથવા તેમની કામ કરવાની ક્ષમતા ઉપર શક છે. મને ઘણી જગ્યાઓ ઉપર આનો અનુભવ છે. એક પ્રસિદ્ધ નોકરી આપતી સંસ્થા જે શિવાજીનગર એસટી બસ મથક ઉપર કામ કરનારી સ્ત્રીએ મને લાજશરમ રાખ્યા વીને કહ્યુ કે પોતે જો આજુબાજુમાં હોત તો તેણી મારૂ નામ નોંધવા ન દેત. તેના કહેવા પ્રમાણે ઘણા નોકરીદાતાઓ અપંગ લોકોને નોકરી આપતા નથી અને મને કહેવા લાગી કે તેઓ ફક્ત શારિરીક દેખાવા ઉપર નક્કી કરે છે. તો તે કેવી રીતે બને છે કે હું મારા બળ ઉપર નોકરી મેળવુ છુ અને બીજા કોઇની મદદ વીના સારી રીતે કામ કરૂ છુ. ત્યાં ઘણા બધા અપંગ લોકો છે જેઓ કાર્યાલયમાં, કારખાનામાં કામ કરે છે.

મને સરકાર ગમે તેવી નોકરીની જગ્યા જે અપંગ લોકો માટે સુરક્ષિત રાખી છે તે ભરશે તો મને ગમશે. મને ખબર નથી કે અપંગ લોકોને વીના મુલ્ય શિક્ષણ આપતી એવી યોજના છે. મને સરકાર વીના મુલ્ય અપંગ બાળકોને અને વયસ્કર લોકો (જે બેરોજગાર છે) માટે શિક્ષણ આપવાની યોજના ચાલુ કરશે તો ગમશે. આ મુખ્ય સાચી વાત એને લીધે છે કે મધ્યમ વર્ગના લોકો માટે તેના બાળકના શિક્ષણ ઉપર ખર્ચો કરવો બહુ અઘરૂ છે કારણકે તેમને પરિવાહન માટે વધારે પૈસા ખર્ચવા પડે છે. આના સિવાય સરકારે પુર્ન:વસવાટ કેન્દ્રો ચાલુ કરવા જોઇએ, જે આવા લોકોને મદદ કરે છે. કુબડી, પૈડાવાળી ખુરશી વગેરે જેવા ઉપકરણો અપંગ લોકોના સતત સાથી રહ્યા છે. તેઓએ આના ઉપર તેમની આખી જીંદગી ખર્ચી નાખવાની છે અને તેથી તેમને ઓછે ભાવે સરળતાથી મળે છે. આ વસ્તુઓ બહુ મોંધી છે અને ઘણીવાર ખાનગી દુકાનોમાં હલ્કી જાતની હોય છે. એક ધાર્મિક સંસ્થામાં કઠેરા મુકવાનો વિચાર બહુ વ્યાવહારિક છે. મને ઘણીવાર આ સમસ્યાનો સામનો કરવો પડ્યો છે. આ કઠેરા સિવાય સીડી ઉપરથી ઉતરવુ બહુ જોખમકારક છે. આ દિવસોમાં એક બીજી સમસ્યાનો ઉમેરો થયો છે, ચમકદાર અને માટીની લાદી ઉપર કૂબડી લપસી જાય છે અને આ કારણને લીધે પણ મારી બેન્ક મેં બદલી નાખી છે. પણ લોકો દરેક જગ્યા ઉપર આ લાદી વાપરે છે. તે એટલી ખતરનાક છે કે જ્યારે જગ્યા ભીની હોય અને તેના ઉપર તમે ચાલો તો તમે પડવા માટે ખુલ્લુ નિમંત્રણ આપો છો.

મને સહાયત જુથો દરેક શહેરમાં અને ગામડામાં પણ જાય એ જોવુ ગમશે. અપંગ લોકોની બેઠકો યોજીત કરવી, તેમને મંચ આપવા માટે કે જેનાથી તેઓ તેમના જીવનમાં કેટલી સમસ્યાઓનો સામનો કરે છે, તે મૌજુદ કરી શકે. એ બહુ પરોપકારી હશે કે આ જુથના કેટલાક સભ્યો/સ્વયંસેવકો તેમની મુલાકાત લ્યે કે જો અપંગ છે અને જોખમભર્યુ કામ કરવુ પણ તેમના માટે અસંભવ છે. એ મોટી વાત છે કે તમારા કુંટુંબના સભ્યો સિવાય બીજા કોઇ તેમની સાથે વાત કરે. હું જે જગ્યા ઉપર કામ કરૂ છુ ત્યાં એક વ્યવસ્થા છે, જેમાં એક વૈદ્યકીય સામાજીક કામગાર અને સ્વયંસેવક કર્ક રોગથી પીડાતા જીવલેણ રોગના છેવટના તબક્કામાં આવેલ દરદીઓની તેમના ઘરે જઈને મુલાકાત લ્યે છે. આ તેમના કુંટુંબની નાણાકીય પરિસ્થિતીની આકારણી કરીને મદદ કરે છે અને તેમને માર્ગદર્શન આપે છે કે તેમને મદદ ક્યાંથી મળશે.

જેથી કરીને મારી જીંદગીને વ્યવસ્થિત કરવા, હું ગમે તેવા સક્ષમ વ્યક્તિની જેમ જીવવા ઇચ્છુ છુ. હું ઘણા કામ સ્વત કરી શકુ છુ. હું ઓછામાં ઓછુ એક કિલોમીટર ચાલી શકુ છુ અને તેથી બધી ખરીદી હું પોતાને મેળાએ કરુ છુ. મારી પાસે અવરજવર કરવા માટે એક મોટર સાઈકલની પડખે જોડેલી ગાડી છે, જેના ઉપર બજારમાંથી જઈને ઘરે સામગ્રી લાવુ છે. પણ હું સાર્વજનિક પરિવાહન ઉપર યાત્રા કરી શકુ છુ અને કરૂ છુ. ઘણા બધા સમયથી હું અપંગ છુ તેવુ મને લાગતુ નથી સિવાય કે બીજુ કોઇ મને યાદ કરાવે અથવા લોકો જ્યારે રમે છે. હું વિચારૂ છુ કે આ અપંગતા મને ન હોત તો હું નક્કી એક ખેલાડી હોત. હું શારિરીક વ્યાયામ તંદુરસ્ત રહેવા અને મારા હલનચલન માટે કરૂ છુ.



Link to Aaraogya

મંતવ્ય

આ આપની સાઈટ છે, માટે આપણે સાથે મળીને તેમાં સુધારણા કરીયે. આપણા તરફથી પ્રતિક્રિયા અથવા મંતવ્ય આવકાર્ય છે. આપણે મળીને ઉત્તમ રાખીયે.

મંતવ્ય આવકાર્ય

Follow us